BEGRIPPEN, KENGETALLEN & CONTINUÏTEIT
Begrippenlijst & Financiële Continuïteit
Een centrale verklarende begrippenbank voor ondernemers en bestuurders die financiële, juridische en bedrijfseconomische termen helder willen begrijpen en in hun eigen situatie willen toepassen.
Financieel
Begrippen over liquiditeit, winst, balans, kasstroom en kengetallen.
Juridisch
Begrippen rond aansprakelijkheid, schulden, zekerheden en faillissementsrecht.
Continuïteit
Signalen, risico’s en begrippen die zeggen iets over de toekomst van de onderneming.
Herstructurering
Uitleg van termen rond WHOA, sanering, reorganisatie en gecontroleerd stoppen.
Begrippenlijst
Onderstaande begrippen zijn volledig uitgelegd en bedoeld als praktische oriëntatie. De toelichting helpt u vooral om situaties, cijfers en risico’s beter te duiden.
1. Liquiditeit
Liquiditeit is de mate waarin een onderneming op korte termijn kan betalen. Het gaat dus niet om winst op papier, maar om de daadwerkelijke beschikbaarheid van geld. Een bedrijf kan winstgevend lijken en toch te weinig liquiditeit hebben om rekeningen, belastingen of salarissen op tijd te voldoen.
2. Kasstroom
Kasstroom is de beweging van geld in en uit de onderneming. Positieve kasstroom betekent dat er meer geld binnenkomt dan eruit gaat; negatieve kasstroom betekent het tegenovergestelde. Kasstroom is vaak belangrijker voor de dagelijkse betalingscapaciteit dan winst.
3. Omzet
Omzet is de totale opbrengst uit verkopen of diensten vóór aftrek van kosten. Omzet zegt iets over omvang, maar nog niets over de vraag of het bedrijf gezond is. Hoge omzet met lage marges kan alsnog tot liquiditeitsproblemen leiden.
4. Winst
Winst is wat overblijft nadat alle kosten van de omzet zijn afgetrokken. Winst is een belangrijk resultaatbegrip, maar het zegt niet automatisch iets over de beschikbare kaspositie. Een onderneming kan boekhoudkundig winst maken en toch geld tekortkomen.
5. Brutomarge
Brutomarge is het verschil tussen omzet en directe kosten van de verkoop of dienstverlening. Het laat zien hoeveel ruimte er overblijft om vaste kosten te betalen en winst te maken. Een lage brutomarge vergroot de gevoeligheid voor financiële druk.
6. Nettomarge
Nettomarge is de winst die overblijft als alle kosten zijn betaald. Dit kengetal laat zien hoeveel van elke euro omzet uiteindelijk onderaan de streep overblijft. Een stabiele nettomarge is belangrijk voor financiële veerkracht.
7. Werkkapitaal
Werkkapitaal is het geld dat beschikbaar is om de dagelijkse bedrijfsvoering te financieren. Het is in wezen het verschil tussen vlottende activa en kortlopende schulden. Onvoldoende werkkapitaal betekent vaak dat betalingen onder druk komen te staan.
8. Vlottende activa
Vlottende activa zijn bezittingen die binnen een jaar in geld kunnen worden omgezet, zoals debiteuren, voorraad en liquide middelen. Deze posten zijn belangrijk voor de korte termijn. Als ze moeilijk of langzaam te gelde te maken zijn, kan dat liquiditeitsdruk geven.
9. Kortlopende schulden
Kortlopende schulden zijn verplichtingen die binnen een jaar moeten worden betaald. Denk aan leveranciers, belastingen, loonverplichtingen en aflossingen. De verhouding tussen vlottende activa en kortlopende schulden is belangrijk voor de beoordeling van de continuïteit.
10. Solvabiliteit
Solvabiliteit laat zien in welke mate de onderneming met eigen vermogen is gefinancierd. Hoe sterker de solvabiliteit, hoe meer buffer er is om verliezen op te vangen. Een lage solvabiliteit maakt een onderneming kwetsbaarder bij tegenslag.
11. Rentabiliteit
Rentabiliteit geeft aan hoe winstgevend een onderneming is in verhouding tot het geïnvesteerde vermogen of de omzet. Het is een maat voor rendement, niet voor directe betalingscapaciteit. Een bedrijf kan redelijk renderen en toch kasproblemen hebben.
12. Balans
De balans is een momentopname van bezittingen, schulden en eigen vermogen. Zij laat zien wat de onderneming bezit en hoe die bezittingen zijn gefinancierd. Voor continuïteitsbeoordeling is de balans altijd in samenhang met de liquiditeit nodig.
13. Resultatenrekening
De resultatenrekening toont de opbrengsten en kosten over een periode. Het document laat zien of er winst of verlies is gemaakt. Voor de beoordeling van de toekomst is het belangrijk om deze uitkomst te koppelen aan de werkelijke geldstromen.
14. Debiteuren
Debiteuren zijn klanten die nog moeten betalen. Als facturen te lang openstaan, komt geld later binnen dan gepland en ontstaat liquiditeitsdruk. Goed debiteurenbeheer is daarom essentieel voor financiële continuïteit.
15. Crediteuren
Crediteuren zijn partijen aan wie de onderneming nog moet betalen, zoals leveranciers of dienstverleners. Een groeiende crediteurenstapel kan betekenen dat de onderneming verplichtingen doorschuift. Dat is vaak een vroeg signaal van spanning in de kas.
16. Liquiditeitsbegroting
Een liquiditeitsbegroting is een planning van verwachte ontvangsten en uitgaven. Daarmee wordt zichtbaar wanneer geld beschikbaar is en wanneer tekorten dreigen. Het is een van de belangrijkste instrumenten om problemen vroeg te herkennen.
17. 13-wekenprognose
Een 13-wekenprognose geeft per week inzicht in de verwachte kaspositie op de korte termijn. Deze methode is populair omdat ze snel laat zien waar knelpunten ontstaan. Het helpt om tijdig maatregelen te nemen voordat achterstanden oplopen.
18. Current ratio
De current ratio is de verhouding tussen vlottende activa en kortlopende schulden. Een ratio boven 1 betekent dat er op papier meer kortlopende activa zijn dan schulden. Toch moet u ook kijken naar de kwaliteit van die activa, want niet alles is direct in geld om te zetten.
19. Quick ratio
De quick ratio meet of de onderneming kortlopende schulden kan betalen zonder voorraad mee te rekenen. Dat is een strengere test dan de current ratio. Het kengetal zegt iets over de directe betaalcapaciteit op zeer korte termijn.
20. Debt service
Debt service is de totale last van rente en aflossing op financieringen. Als deze verplichtingen te zwaar worden, kan de onderneming ruimte verliezen om andere kosten te dragen. Te hoge debt service is vaak een oorzaak van terugkerende liquiditeitsproblemen.
21. EBITDA
EBITDA is een resultaatmaat zonder rente, belasting, afschrijvingen en amortisatie. Het wordt vaak gebruikt om de operationele winstgevendheid te beoordelen. Toch blijft het belangrijk om ook naar echte kasstromen te kijken.
22. EBIT
EBIT is de winst vóór rente en belasting. Het geeft aan wat de onderneming verdient met haar kernactiviteiten, maar zegt nog niet of financieringslasten en aflossingen dragelijk zijn. Voor continuïteit is die vervolgtoets wel noodzakelijk.
23. Cash conversion cycle
De cash conversion cycle laat zien hoe lang geld vastzit in voorraad, debiteuren en operationele processen. Hoe langer de cyclus, hoe meer financiering nodig is om groei of operationele druk op te vangen. Verkorten van die cyclus kan liquiditeit verbeteren.
24. Continuïteit
Continuïteit betekent dat de onderneming op een verantwoorde manier kan blijven bestaan en haar verplichtingen kan nakomen. Het is niet alleen een financieel begrip, maar ook een strategische beoordeling van de toekomst. Als continuïteit onder druk komt, moet sneller worden gehandeld.
Meer begrippen nodig?
Deze eerste versie geeft u een sterke basis. Vanuit hier kan de begrippenbank verder worden uitgebreid met aanvullende definities, voorbeelden en verdiepende dossiers.
- U begrijpt sneller wat cijfers en signalen betekenen.
- U ziet beter welke termen juridisch of financieel relevant zijn.
- U navigeert eenvoudiger naar de juiste NFPI-informatie.
Inzicht begint met taal: wie de juiste begrippen begrijpt, kan cijfers, risico’s en keuzes beter beoordelen.
Daarom is deze pagina bedoeld als praktisch vertrekpunt voor financieel en juridisch begrip binnen de onderneming.
Wilt u verder verdiepen?
Neem contact op als u een toelichting wilt of als u wilt weten welke begrippen voor uw situatie het belangrijkst zijn.
Neem contact op Bespreek uw vraag